CHIẾC CHÌA KHÓA HÓA GIẢI KHỔ ĐAU

Trong đời người, ai rồi cũng có lúc bị đẩy vào một đoạn đường tưởng như không còn lối thoát. Công việc xuống dốc, tiền bạc túng thiếu, nợ nần chồng chất, gia đạo bất an, con cái khó dạy, vợ chồng chẳng còn tiếng nói chung… Có những nỗi khổ đến dồn dập khiến con người mất phương hướng, sinh mặc cảm, oán trách số phận, thậm chí không còn tin rằng ngày mai sẽ tốt đẹp hơn. Nhưng càng ở trong bóng tối, ta càng phải tự hỏi: Khổ đau đến để nhấn chìm mình, hay đang muốn dạy mình một điều gì đó?

Theo sự chiêm nghiệm của tôi, phía sau nhiều nỗi khổ luôn có những nguyên nhân sâu xa mà đôi khi chính ta cũng không nhìn thấy hết. Người tin vào nhân quả gọi đó là nghiệp; người nhìn bằng lẽ đời có thể gọi đó là hệ quả của những lựa chọn, hành động và duyên cảnh đã tích tụ từ trước. Rất nhiều người tìm đến tôi khi đã cùng đường, mong có một phương pháp nào đó giúp mọi chuyện lập tức đổi thay. Nhưng tôi chưa bao giờ tin rằng có một “phép màu” có thể thay con người giải quyết tất cả. Tôi chỉ có thể trao cho họ một chiếc chìa khóa: TU — tức là quay về sửa chính mình.

Con đường ấy không dễ. Muốn một thanh sắt trở thành lưỡi kiếm, nó phải chịu nung trong lửa và chịu từng nhát búa rèn. Con người cũng vậy, có những bài học chỉ khi đi qua đau khổ mới hiểu được. Có những tính xấu chỉ khi trả giá mới chịu sửa. Có những điều tưởng là mất mát, nhiều năm sau nhìn lại mới nhận ra chính nó đã cứu mình khỏi một con đường sai. Nghịch cảnh đôi khi không phải bức tường chặn đường, mà là cái lò luyện tâm. Điều quan trọng không chỉ là ta đã khổ bao nhiêu, mà sau nỗi khổ ấy, ta trở thành người như thế nào.

Tu vốn chẳng phải điều gì quá xa xôi. Tu trước hết là sửa. Sửa cái Tâm còn tham, sửa cái Tính còn nóng, sửa sự ích kỷ, đố kỵ, sân hận và những thói quen đang làm tổn thương chính mình lẫn người khác. Rồi từng ngày tìm lại những điều thiện lành vốn có trong con người: Kiên Nhẫn, Bao Dung, Yêu Thương, Bác Ái, Hiếu Sinh, Hy Sinh và Biết Ơn. Khi tâm thay đổi, cách nhìn thay đổi; khi cách nhìn thay đổi, lựa chọn cũng thay đổi; và khi lựa chọn thay đổi đủ lâu, cuộc đời tất nhiên sẽ dần rẽ sang một hướng khác. Người sống thiện cũng dễ kết được thiện duyên, gặp được người tốt, tránh được nhiều quyết định sai lầm và tự tạo thêm phúc lành cho ngày mai.

Tôi đã chứng kiến những người từng đi qua những tháng năm rất tối, từng phạm sai lầm, từng sống trong oán hận và tuyệt vọng, nhưng rồi cuộc đời họ bắt đầu đổi khác từ ngày họ chịu quay lại nhìn chính mình. Không phải sáng tu chiều đã hết nợ, hôm nay làm thiện ngày mai lập tức giàu sang. Sự chuyển hóa chân thật không phải một cuộc mặc cả với Trời Đất. Nó bắt đầu từ việc con người không còn tiếp tục gieo thêm nguyên nhân của đau khổ, rồi kiên trì gieo những nhân mới tốt đẹp hơn. Hạt giống cần thời gian để nảy mầm; Đức cũng cần thời gian để thành Phúc.

Bởi vậy, khi nghịch cảnh tìm đến, đừng vội xem nó là dấu chấm hết. Có khi đó chỉ là một bước lùi để lấy đà bước qua vực sâu. Nếu hôm nay bạn đang khổ, hãy thử thôi hỏi: “Tại sao chuyện này lại xảy đến với tôi?”, mà hỏi một câu khác: “Nỗi khổ này đang muốn tôi thay đổi điều gì?” Chỉ một câu hỏi ấy thôi, bạn đã bắt đầu chuyển mình từ người chịu đựng số phận thành người có khả năng cải biến cuộc đời.

Hãy kiên trì luyện Đức. Mỗi ngày soi lại mình một chút, nhận ra một lỗi thì sửa một lỗi; bớt một phần sân hận, thêm một phần bao dung; bớt một lời làm đau người khác, thêm một việc khiến người khác được an vui. Đó cũng là một cách tu. Tâm bớt loạn thì Định sinh; tâm có Định thì Trí sáng. Và đôi khi, điều kỳ diệu lớn nhất của tu tập không phải làm cho thế gian lập tức thuận theo ý mình, mà là khiến chính mình đủ sáng để đi qua một thế gian không phải lúc nào cũng như ý.

Đến một ngày nhìn lại, bạn có thể sẽ biết ơn chính những tháng năm từng khiến mình đau đớn. Bởi nếu không có lửa, chưa chắc đã có vàng ròng; nếu không có giông bão, chưa chắc rễ cây đã cắm sâu vào đất.

Khổ đau không nhất thiết là nơi cuộc đời kết thúc.
Nó có thể chính là nơi một con người khác trong bạn bắt đầu được sinh ra.

Và chiếc chìa khóa mở cánh cửa ấy chưa từng nằm trong tay bất kỳ ai khác.

Nó nằm trong chính Tâm mình.